Arabuluculuk

Arabuluculuk, tarafların tarafsız ve bağımsız bir arabulucunun yardımıyla, kendi çözümlerini kendilerinin bulduğu bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir (6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu). Mahkeme sürecine göre daha hızlı, daha az masraflı ve gizlidir. Büro; dava şartı arabuluculukta ve ihtiyari arabuluculukta iş sahiplerini temsil eder, görüşmelere hazırlık ve anlaşma metninin hazırlanması süreçlerinde danışmanlık verir.

Dava şartı arabuluculuk

Aşağıdaki uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulmamışsa dava, usulden reddedilir:

• İş uyuşmazlıkları: İşçi ve işveren alacakları, tazminatlar ve işe iade (7036 sayılı Kanun m. 3).
• Ticari uyuşmazlıklar: Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat talepleri (TTK m. 5/A).
• Tüketici uyuşmazlıkları: Değeri tüketici hakem heyeti sınırını (186.000 TL) aşan uyuşmazlıklar (6502 sayılı Kanun m. 73/A).
• Kira, kat mülkiyeti, komşu hukuku ve ortaklığın giderilmesi: 1 Eylül 2023’ten itibaren (6325 sayılı Kanun m. 18/B).

Uyuşmazlığınızın bu kapsama girip girmediğini arabuluculuk zorunlu mu? sorgusuyla kontrol edebilirsiniz. Boşanma, velayet gibi tarafların serbestçe tasarruf edemeyeceği konular ve idari uyuşmazlıklar arabuluculuğa elverişli değildir.

İhtiyari arabuluculuk

Dava şartı olmayan ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği her türlü özel hukuk uyuşmazlığında, taraflar anlaşarak arabulucuya başvurabilir. Dava açıldıktan sonra da mahkeme tarafları arabuluculuğa teşvik edebilir. Ticari sözleşmelere arabuluculuk şartı eklenmesi, uyuşmazlık çıktığında önce bu yolun denenmesini sağlar.

Süreç nasıl işler?

1. Başvuru Dava şartı arabuluculukta başvuru, karşı tarafın yerleşim yerindeki ya da işin yapıldığı yerdeki adliyenin arabuluculuk bürosuna yapılır; arabulucu bürodan atanır.
2. Davet Arabulucu tarafları ilk toplantıya davet eder; toplantı yüz yüze ya da görüntülü yapılabilir.
3. Görüşmeler Arabulucu tarafların ortak noktalarını bulmasına yardımcı olur; çözüm önerisi dayatmaz.
4. Son tutanak Anlaşma ya da anlaşamama son tutanakla belgelenir.

Arabulucuya başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur ve hak düşürücü süreler işlemez.

Anlaşma belgesi ve icra edilebilirlik

Taraflar anlaşırsa düzenlenen anlaşma belgesi, tarafların ve avukatlarının birlikte imzalamaları hâlinde ayrıca bir onaya gerek olmaksızın ilam niteliğinde belge sayılır. Diğer hâllerde anlaşma belgesine sulh hukuk mahkemesinden icra edilebilirlik şerhi alınabilir. Dava şartı arabuluculukta anlaşmaya varılan konularda taraflar daha sonra dava açamaz.

Ücret ve masraflar

Arabuluculuk ücreti, her yıl yayımlanan Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi’ne göre belirlenir. Dava şartı arabuluculukta taraflar anlaşamazsa ilk iki saatlik ücret Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır ve sonradan açılacak davada yargılama giderine eklenir. Anlaşma hâlinde ücret, aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit ödenir.

Tutarı arabuluculuk ücreti hesaplama aracıyla görebilirsiniz. Güncel tarifede anlaşma hâlinde asgari ücret 9.000 TL, ticari uyuşmazlıklarda ise 13.000 TL olarak uygulanır.

Arabuluculukta avukatla temsil

Arabuluculuk görüşmelerine taraflar bizzat katılabileceği gibi avukatları aracılığıyla da katılabilir. Avukat; talebin hukuki dayanağını, olası dava sonucunu ve masrafları değerlendirerek makul bir anlaşma aralığının belirlenmesine yardımcı olur. Görüşme sırasında yapılan teklifler ve açıklamalar gizlidir; anlaşma sağlanamazsa sonraki davada delil olarak kullanılamaz.

Sık sorulan sorular